Pormal nang nagtapos noong ika-8 ng Mayo ang taunang “Balikatan” joint military exercises ng Pilipinas at Estados Unidos, kung saan sinabi ng mga defense officials na lalo pang palalawakin sa mga susunod na taon ang saklaw at mga training scenarios ng drills bilang tugon sa tumitinding tensyon sa regional security.

Isinagawa ang closing ceremony sa Armed Forces headquarters kung saan sinabi ni Romeo Brawner na ipinakita ng mga kalahok na bansa ang mataas na antas ng interoperability sa iba’t ibang larangan kabilang ang dagat, lupa, himpapawid, cyber, space, at information operations.

Ayon kay Brawner, matagumpay ding nasubukan ng mga kalahok ang kakayahan nilang sama-samang tumugon sa realistiko at komplikadong crisis scenarios. Dagdag niya, magkakaroon ng pagpupulong ang multilateral defense group na “Squad” na binubuo ng Pilipinas, Amerika, Japan, at Australia upang talakayin kung paano pa palalawakin ang mga susunod na exercises.

Samantala, sinabi ni Samuel Paparo na ipinapakita ng Balikatan ngayong taon na ang dating bilateral exercise ay naging isang “full multilateral rehearsal” para sa depensa ng Pilipinas.

Aniya, sumasalamin ito sa kasalukuyang mapanganib na security environment at sa desisyon ng mga partner countries na protektahan ang kanilang soberanya. Binigyang-diin din niya na sa modernong warfare, ang mas mabilis makakita, makapagdesisyon, makakilos, at matuto ang siyang magkakaroon ng kalamangan.

Nagsimula ang Balikatan exercises noong Abril 20 at nilahukan ng humigit-kumulang 17,000 military personnel mula sa Pilipinas, Estados Unidos, Japan, Canada, Australia, France, at New Zealand — ang pinakamalaking bilang sa kasaysayan ng exercises.

Saklaw ng drills ang South China Sea at hilagang bahagi ng Pilipinas malapit sa Taiwan, habang kabilang sa mga training activities ang maritime denial operations, integrated air and missile defense, at cyber at space coordination.

Ayon kay Gilberto Teodoro, nais niyang mas mapalawak pa sa susunod na taon ang saklaw ng exercises, kabilang ang mas maraming operational domains, mas komplikadong hypothetical scenarios, at paggamit ng mas advanced na teknolohiya.

Tinukoy rin ni Teodoro ang ipinakitang long-range precision strike capabilities sa drills at sinabing “precision brings security, and of course, lethality.”

Sa exercises ngayong taon, matagumpay na nagpakawala ang militar ng Amerika ng Tomahawk cruise missile mula sa central Philippines at tinamaan ang target na daan-daang kilometro ang layo. Naglunsad din ang Japan Self-Defense Forces ng Type 88 shore-to-ship anti-ship missiles na nagpalubog sa target ship na mahigit 70 kilometro mula sa baybayin.

Nauna nang binatikos ng Ministry of Foreign Affairs of the People's Republic of China ang Balikatan exercises at nagbabala na maaaring “magsunog sa sarili” ang mga kalahok dito. Pinuna rin ng China ang umano’y “mabilis na remilitarization” ng Japan.

Bilang tugon, sinabi ni Teodoro na mahirap seryosohin ang mga pahayag na ito mula sa isang “diktatoryal na bansa” na gumagamit umano ng sariling militar laban sa sarili nitong mamamayan.

Aniya, “Walang nakikinig o naniniwala sa mga sinasabi ng gobyerno ng China. Ang mga pahayag na ito ay para lamang linlangin ang sarili nilang mamamayan.”