อย่าลืมใช้สิทธิ์! เปลี่ยนแอร์-ตู้เย็นเก่า รัฐอุดหนุนสูงสุด 5,000 เหรียญ หมดเขตสิ้นปีนี้ 

     ท่ามกลางอากาศร้อนที่เริ่มเข้าสู่ฤดูร้อนอย่างเต็มรูปแบบ และค่าไฟฤดูร้อนที่กำลังเริ่มบังคับใช้ในไต้หวัน กระทรวงเศรษฐการไต้หวันออกมาเตือนประชาชนให้เร่งเปลี่ยนเครื่องใช้ไฟฟ้าเก่าภายในปีนี้ หลังโครงการ “เงินอุดหนุนเปลี่ยนเครื่องใช้ไฟฟ้าประหยัดพลังงานสำหรับครัวเรือน” ซึ่งดำเนินมานาน 4 ปี กำลังเข้าสู่ปีสุดท้าย

     กระทรวงเศรษฐการระบุว่า ผู้ที่เปลี่ยนเครื่องปรับอากาศหรือ ตู้เย็นรุ่นเก่า เป็นเครื่องใช้ไฟฟ้าระดับประหยัดพลังงานเบอร์ 1 จะได้รับเงินอุดหนุนเครื่องละ 3,000 เหรียญ และหากรวมสิทธิ์คืนภาษีสินค้าเพิ่มเติม จะได้รับเงินสนับสนุนสูงสุดถึง 5,000 เหรียญต่อเครื่อง โดยโครงการจะสิ้นสุดภายในวันที่ 31 ธันวาคม ปี 2026 นี้ สำนักงานพลังงานไต้หวันชี้ว่า การเปลี่ยนเครื่องปรับอากาศและตู้เย็นรุ่นเก่าเป็นรุ่นประหยัดพลังงานประสิทธิภาพสูง สามารถลดการใช้ไฟฟ้าของอุปกรณ์นั้นได้ประมาณ 50% และจะเห็นผลชัดเจนมากในช่วงฤดูร้อน ยกตัวอย่างครอบครัวหนึ่งในเขตตงชวี เมืองซินจู๋ ที่อาศัยอยู่ร่วมกันสามรุ่น หลังเปลี่ยนเครื่องปรับอากาศเก่า 3 เครื่อง สามารถลดการใช้ไฟฟ้ารายปีลงได้ถึง 30% และในช่วงฤดูร้อนลดการใช้ไฟได้สูงถึง 50% เมื่อรวมค่าไฟที่ประหยัดได้กับโบนัสส่งเสริมการประหยัดไฟจากการไฟฟ้าไต้หวัน ทำให้ครอบครัวดังกล่าวประหยัดค่าใช้จ่ายได้มากกว่าปีละ 10,000 เหรียญ ทางการจึงแนะนำว่า หากภายในบ้านยังมีเครื่องใช้ไฟฟ้ารุ่นเก่าที่กินไฟสูง ควรเร่งเปลี่ยนก่อนสิทธิ์สนับสนุนจะหมดลง

     ข้อมูลจากกระทรวงเศรษฐการระบุว่า นับตั้งแต่เริ่มโครงการในปี 2023 รัฐบาลได้สนับสนุนการเปลี่ยนเครื่องใช้ไฟฟ้าประหยัดพลังงานแล้วกว่า 5.21 ล้านเครื่อง ช่วยประหยัดไฟฟ้าได้ประมาณ 3.4 พันล้านหน่วย และกระตุ้นยอดขายในตลาดเครื่องใช้ไฟฟ้ารวมมูลค่าสูงถึง 156.3 พันล้านเหรียญ หนึ่งแสนห้าหมื่นหกล้านสามร้อยล้านเหรียญ 

     อย่างไรก็ตาม ปัจจุบันวงเงินสนับสนุนคงเหลือน้อยกว่า 30% แล้ว รัฐบาลจึงเตือนประชาชนให้รีบใช้สิทธิ์โดยเร็ว เพื่อช่วยลดค่าไฟและรับมือฤดูร้อนได้อย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น และนอกจากการเปลี่ยนเครื่องใช้ไฟฟ้าใหม่แล้ว หน่วยงานด้านพลังงานยังระบุว่า การดูแลรักษาเครื่องใช้ไฟฟ้าในชีวิตประจำวันก็ช่วยประหยัดไฟได้เช่นกัน

    ผลสำรวจการใช้ไฟฟ้าภาคครัวเรือนปี 2025 ของ 工業技術研究院 หรือสถาบันวิจัยเทคโนโลยีอุตสาหกรรมไต้หวันพบว่า เครื่องใช้ไฟฟ้าที่ใช้พลังงานมากที่สุดในบ้าน คือ เครื่องปรับอากาศและตู้เย็น โดยเฉพาะช่วงฤดูร้อน เครื่องปรับอากาศมีสัดส่วนการใช้ไฟสูงถึง 50% ของการใช้ไฟทั้งหมดในครัวเรือน ผู้เชี่ยวชาญแนะนำว่า ก่อนเริ่มใช้งานแอร์ในฤดูร้อน ควรล้างแผ่นกรองอากาศก่อน เพราะสามารถช่วยประหยัดไฟได้สูงสุดประมาณ 10% ขณะเดียวกัน หากตั้งอุณหภูมิไว้ที่ 26 ถึง 28 องศา และเปิดพัดลมร่วมด้วย ทุกการเพิ่มอุณหภูมิขึ้น 1 องศา จะช่วยลดการใช้ไฟของแอร์ได้ประมาณ 6% ส่วนการใช้งานตู้เย็น แนะนำให้เก็บของภายในไม่เกิน 80% ของพื้นที่ และเว้นช่องระบายความร้อนรอบตัวเครื่องอย่างน้อย 10 เซนติเมตร รวมถึงตรวจสอบยางขอบประตูตู้เย็นอย่างสม่ำเสมอ โดยสามารถใช้กระดาษสอดบริเวณขอบประตูเพื่อตรวจสอบการรั่วของอากาศ หากดึงกระดาษออกได้ง่าย แสดงว่าซีลยางเริ่มเสื่อมและควรเปลี่ยนทันที เพื่อลดการสูญเสียพลังงาน

    กระทรวงเศรษฐการไต้หวันย้ำว่า การประหยัดพลังงานไม่ได้เป็นเพียงเรื่องลดค่าไฟ แต่เป็นส่วนสำคัญของการเพิ่มประสิทธิภาพการใช้พลังงานทั้งประเทศ ปัจจุบันรัฐบาลยังเดินหน้ามาตรการประหยัดพลังงานเชิงลึก ทั้งการเปลี่ยนอุปกรณ์ประสิทธิภาพสูง ระบบบริหารพลังงานอัจฉริยะ และเทคโนโลยีลดการใช้พลังงานในภาคครัวเรือนและอุตสาหกรรม

    นับตั้งแต่เริ่มดำเนินมาตรการดังกล่าวในปี 2024 ไต้หวันสามารถประหยัดไฟสะสมได้แล้วกว่า 12.068 พันล้านหน่วย เทียบเท่าปริมาณไฟฟ้าที่ผลิตได้จากโรงไฟฟ้าถ่านหินต้าหลินจำนวน 2 เครื่องตลอดหนึ่งปีเต็ม มาตรการอุดหนุนเปลี่ยนเครื่องใช้ไฟฟ้าประหยัดพลังงานของไต้หวัน กำลังสะท้อนปัญหาค่าไฟและค่าครองชีพที่สูงขึ้น โดยเฉพาะช่วงฤดูร้อนที่เครื่องปรับอากาศกลายเป็นต้นทุนหลักของหลายครัวเรือน

    แม้รัฐบาลจะมองว่าเป็นมาตรการช่วยประหยัดไฟ แต่ในทางเศรษฐกิจ ยังช่วยกระตุ้นการใช้จ่ายภายในประเทศในช่วงเศรษฐกิจชะลอตัวด้วย อย่างไรก็ตาม มาตรการนี้ยังสะท้อนความเหลื่อมล้ำ เพราะแม้รัฐจะอุดหนุนสูงสุด 5,000 เหรียญ แต่หลายครัวเรือนยังไม่มีเงินก้อนพอเปลี่ยนเครื่องใช้ไฟฟ้าใหม่ ทำให้คนรายได้น้อยยังต้องแบกรับค่าไฟแพงจากเครื่องใช้ไฟฟ้าเก่าต่อไป (ที่มาภาพบน: 中央社)

(ที่มา: 經濟日報)

ผู้ไม่เข้าเกณฑ์ผู้สูงอายุ-ผู้พิการในผิงตง ขอความช่วยเหลือฉุกเฉินเพิ่มขึ้น ภาคเอกชนร่วมบริจาคช่วยเหลือต่อเนื่อง 

    มาต่อกันที่ประเด็นสังคมที่น่ากังวล และกำลังกลายเป็นโจทย์ใหญ่ของไต้หวันในเวลานี้ วิกฤตอัตราการเกิดต่ำ (หรือปัญหาสังคมไม่ยอมมีลูก) กำลังส่งผลกระทบย้อนกลับมาทำให้ 'ระบบการดูแลกันเองภายในครอบครัว' อ่อนแอลงเรื่อยๆ จนเริ่มเห็นช่องว่างที่น่ากลัวชัดเจนขึ้น ล่าสุดทางสำนักงานสังคมสงเคราะห์เทศมณฑลผิงตง ทางตอนใต้ของไต้หวัน ได้ออกมาเปิดเผยข้อมูลที่น่าตกใจว่า ในช่วง 5 ปีที่ผ่านมา มีกลุ่มคนที่ต้องเดินเข้ามาขอความช่วยเหลือจากหน่วยงานเพิ่มขึ้นอย่างต่อเนื่อง แต่คนกลุ่มนี้กลับตกสำรวจและไม่สามารถเข้าถึงสวัสดิการหลักของรัฐได้ค่ะ

    ในไต้หวันมีคำนิยามเรียกคนกลุ่มนี้ว่า 'เฟยเหล่า-เฟยจ้าง' (非老非障) แปลง่ายๆ คือ 'ไม่ใช่ผู้สูงอายุ และไม่ใช่ผู้พิการ คนกลุ่มนี้มักจะเป็นวัยแรงงานทั่วไปนี่แหละค่ะ แต่เกิดโชคร้ายประสบอุบัติเหตุรุนแรง เจ็บป่วยกะทันหัน หรือสูญเสียความสามารถในการดูแลตัวเองไปชั่วคราวหรือระยะยาว พอจะไปยื่นขอความช่วยเหลือจากรัฐบาล สิทธิ์ก็ไม่เข้าเกณฑ์ เพราะอายุยังไม่ถึงเกณฑ์ผู้สูงอายุ และสภาพร่างกายก็ยังไม่ตรงตามเงื่อนไขที่จะออกใบรับรองผู้พิการได้ กลายเป็นกลุ่มเปราะบางที่หลุดรอดสายตาของระบบสวัสดิการรัฐไปอย่างน่าเสียดาย ซ้ำร้ายกว่านั้น พอโครงสร้างครอบครัวยุคนี้เล็กลงเรื่อยๆ ทำให้ไม่มีพี่น้องหรือญาติคอยช่วยประคับประคองเหมือนในอดีต คนกลุ่มนี้จึงติดอยู่ในภาวะกลืนไม่เข้าคายไม่ออก พึ่งพารัฐไม่ได้ พึ่งพาครอบครัวก็ไม่มี

     รัฐบาลได้มีการวิเคราะห์ถึงสาเหตุของเรื่องนี้ไว้ด้วยค่ะว่า ท่ามกลางภาวะเงินเฟ้อที่ค่าครองชีพพุ่งสูงขึ้นเรื่อยๆ ประกอบกับการปรับขึ้นค่าแรงขั้นต่ำ และแนวโน้มสังคมเกิดน้อย (หรือสังคมที่คนไม่ยอมมีลูก) ปัจจัยเหล่านี้มันมารวมกันจนทำให้หลายๆ ครัวเรือน แบกรับภาระไม่ไหว และมีศักยภาพในการดูแลคนในบ้านลดลงอย่างเห็นได้ชัด โดยเฉพาะกลุ่มผู้ใหญ่ที่มีอายุต่ำกว่า 65 ปี และไม่มีบัตรผู้พิการ คนกลุ่มนี้แม้ว่าวันหนึ่งจะโชคร้าย สูญเสียความสามารถในการใช้ชีวิตไปชั่วคราว หรืออยู่ในช่วงที่จำเป็นต้องได้รับการรักษาและดูแลอย่างใกล้ชิด แต่พวกเขากลับไม่สามารถยื่นขอรับเงินช่วยเหลือตามระบบสวัสดิการในปัจจุบันได้เลย

    ผลที่ตามมาคือ คนกลุ่มนี้จำนวนไม่น้อยเลยต้องตกอยู่ในสภาพ 'ขาดทั้งรายได้ และขาดทั้งคนดูแล' เพราะครอบครัวเองก็ช่วยไม่ไหว จนต้องเผชิญวิกฤตอย่างหนักทั้งในเรื่องสุขภาพและการดำรงชีวิตในแต่ละวัน

    ที่ผ่านมา นักสังคมสงเคราะห์ต้องทำงานกันหนักมากค่ะ เพื่อวิ่งหาทางช่วยเหลือเฉพาะหน้าให้คนกลุ่มนี้ ไม่ว่าจะเป็นการดึงงบจากกองทุนช่วยเหลือฉุกเฉิน การเปิดระดมทุนช่วยเหลือเป็นรายกรณีไป หรือต้องคอยประสานงานขอความช่วยเหลือจากองค์กรการกุศลต่างๆ เพื่อประคับประคองชีวิตพวกเขาไว้ และล่าสุดก็มีข่าวดี เมื่อสำนักงานสังคมสงเคราะห์เทศมณฑลผิงตง ได้จัดตั้งโครงการพิเศษขึ้นมา ชื่อว่า 'โครงการดูแลครัวเรือนเปราะบาง ร่วมปกป้องด้านการแพทย์' เพื่อเข้ามาโอบอุ้มและช่วยเหลือกลุ่ม 'ไม่แก่-ไม่พิการ' (非老非障) นี้โดยเฉพาะ ซึ่งโครงการนี้จะขับเคลื่อนไปไม่ได้เลย ถ้าขาดผู้ใหญ่ใจดีจากภาคเอกชน อย่างบริษัท เจียซิง อินเตอร์เนชันแนล (鎵興國際公司) และ สมาคมการกุศลไท่จื่อ (中華安歲太子慈善會) ที่ได้จับมือร่วมกันบริจาคเงินสมทบทุนต่อเนื่องเป็นปีที่สองแล้วค่ะ โดยในปีนี้ร่วมสนับสนุนงบประมาณสูงถึง 500,000 ดอลลาร์ไต้หวัน หลังจากที่ปีที่แล้วก็ช่วยบริจาคในจำนวนเท่ากันนี้มาแล้ว เรียกได้ว่าเป็นพลังเงียบจากภาคสังคมและเอกชนที่ยื่นมือเข้ามาช่วยอุดรอยรั่ว ช่วยต่อลมหายใจ และร่วมปกป้องกลุ่มคนเปราะบางที่กำลังเดือดร้อน ไม่ให้ต้องเผชิญโลกอย่างโดดเดี่ยวในยามที่ร่างกายอ่อนแอ

    ในพิธีมอบเงินสนับสนุนครั้งนี้ คุณ หลี จินเซิง (黎金生) ประธานสมาคมการกุศลจงหัวอันซุ่ยไท่จื่อ ได้เปิดใจไว้อย่างน่าประทับใจค่ะว่า หลังจากที่ได้เห็นผู้ป่วยกลุ่มเปราะบางเหล่านี้ได้รับการดูแลและรักษาอย่างทันท่วงที จนหลายคนสามารถฟื้นฟูร่างกายและกลับไปใช้ชีวิตในชุมชนได้อีกครั้ง มันทำให้เห็นเลยค่ะว่าโครงการนี้มีคุณค่าต่อสังคมอย่างแท้จริง ท่านจึงได้ชักชวนทั้งสมาชิกในสมาคมและพันธมิตรทางธุรกิจให้มาร่วมสนับสนุนเพิ่มเติม เพื่อช่วยฉุดคนที่กำลังเจอวิกฤตชีวิตให้ลุกขึ้นยืนใหม่ได้อีกครั้ง และเพื่อตอบโจทย์ชีวิตของผู้ป่วยให้รอบด้านยิ่งขึ้น ทางสำนักงานสังคมสงเคราะห์เปิดเผยว่า ปีนี้โครงการได้ 'ขยายมาตรการช่วยเหลือเพิ่มเติม' ด้วยนะคะ จากเดิมที่รัฐคอยช่วยออกค่าดูแล ค่ารักษาพยาบาล ค่าเดินทาง และค่าคนเฝ้าไข้ให้อยู่แล้ว

    ปีนี้มีไฮไลต์สำคัญคือการเพิ่ม 'ค่าฟื้นฟูสมรรถภาพ' และ 'เงินช่วยเหลือค่าครองชีพ' เข้ามาค่ะ สำหรับใครที่ตั้งใจฟื้นฟูร่างกายจนหายดี และสามารถออกจากศูนย์ดูแลกลับไปใช้ชีวิตที่บ้านหรือในชุมชนได้ โครงการจะมอบเงินช่วยเหลือให้ เดือนละ 6,000 ดอลลาร์ไต้หวัน สูงสุดไม่เกิน 3 เดือน ค่ะ เพื่อเป็นเงินทุนสำรองช่วยประคองค่าใช้จ่ายพื้นฐานในช่วงตั้งตัว และสร้างความมั่นใจในการกลับมาพึ่งพาตัวเองอีกครั้ง แถมถ้าผู้เชี่ยวชาญประเมินแล้วว่ายังจำเป็น ก็สามารถขยายเวลาเพิ่มให้อีกหนึ่งรอบด้วยนะคะ เพื่อปิดความเสี่ยงไม่ให้พวกเขากลับไปล้มหมอนนอนเสื่อหรือติดอยู่ในวงจรวิกฤตซ้ำอีก

    พอมาดูตัวเลขสถิติเมื่อปี 2025 ที่ผ่านมา ในปีที่แล้วมีผู้ป่วยที่ได้รับความช่วยเหลือจากโครงการนี้ทั้งหมด 51 คน แยกเป็นผู้ชาย 42 คน (หรือเกือบ 83%) และผู้หญิง 9 คน (ประมาณ 17%) ที่น่าสนใจและน่าเป็นห่วงมากๆ คือ กลุ่มอายุที่พบมากที่สุดคือช่วง 51 ถึง 64 ปี ซึ่งสูงถึง 63% ของทั้งหมด! ตัวเลขนี้สะท้อนชัดเจนเลยว่า 'กลุ่มคนวัยใกล้เกษียณ' กำลังกลายเป็นกลุ่มเปราะบางกลุ่มใหม่ในสังคมไต้หวัน ที่เสี่ยงต่อการถูกทิ้งไว้ข้างหลังมากที่สุด

    นอกจากนี้ จากผู้ที่สิ้นสุดการดูแลในปีที่แล้วจำนวน 44 คน มีเพียง 8 คนเท่านั้นค่ะที่สามารถกลับไปใช้ชีวิตในชุมชนได้สำเร็จ ปัญหาหลักเลยคือ พอออกจากศูนย์ดูแลมาแล้ว พวกเขาไม่มีรายได้ที่มั่นคง และไม่มีญาติพี่น้องคอยซัพพอร์ต ถ้าไม่มีเงินทุนหรือทรัพยากรเข้าไปช่วยได้ทันเวลา สุดท้ายหลายคนก็ต้องซมซานกลับเข้าสู่ภาวะวิกฤตเหมือนเดิม

    นี่จึงเป็นเหตุผลว่าทำไมรัฐบาลผิงตงถึงมองว่า การเพิ่มเงินช่วยเหลือค่าครองชีพและค่าฟื้นฟูในปีนี้ จะเป็นจุดเปลี่ยนสำคัญที่จะช่วยขยายบทบาทจากการเป็นแค่ 'เบาะรองรับยามฉุกเฉิน' ไปสู่ 'สะพานเชื่อมส่งพวกเขากลับคืนสู่สังคม' เพื่อให้กลุ่ม 'ไม่แก่-ไม่พิการ' เหล่านี้ สามารถกลับมาใช้ชีวิตได้อย่างมั่นคงและยั่งยืนในระยะยาว

(ที่มา: 新聞聯合網)