เทศกาลไหว้บ๊ะจ่างปี 2026 ตรงกับวันที่ 19 มิถุนายน ถ้าเป็นปฏิทินจันทรคติ ตรงกับวันที่ 5 เดือน 5 นอกจากการกินบ๊ะจ่างและเล่นตั้งไข่แล้ว ยังถือเป็นวันสำคัญสำหรับการไหว้ตามประเพณีจีนอีกด้วย โดยทั่วไปจะไหว้ตามลำดับคือ ไหว้เทพเจ้า ไหว้บรรพบุรุษ และไหว้เจ้าที่ (ถู่ตี้กง) ตั้งแต่ช่วงเช้าจนถึงบ่าย
หลายคนมักถามว่า “วันไหว้บ๊ะจ่างสามารถไหว้ล่วงหน้าได้ไหม?” จริง ๆ แล้ว การไหว้บรรพบุรุษและเจ้าที่สามารถไหว้ล่วงหน้าได้ 1–3 วัน แต่แนะนำให้กล่าวแจ้งต่อเทพเจ้าและบรรพบุรุษก่อน เพื่อเป็นการแสดงความเคารพ และขอให้บ้านเรือนสงบสุข ปัดเป่าสิ่งไม่ดี อีกทั้งเสริมความเป็นสิริมงคล
วันไหว้บ๊ะจ่างต้องเตรียมอะไรบ้าง? บ๊ะจ่างต้องไหว้กี่ลูก? ของไหว้สำหรับแต่ละประเภทอาจแตกต่างกันเล็กน้อย โดยอ้างอิงจากเว็บไซต์ด้านความเชื่อและประเพณี “旺好運” ดังนี้
ไหว้เทพเจ้า เตรียมของไหว้ เช่น เนื้อสัตว์สุก 3 หรือ 5 อย่าง ขนมฟู บ๊ะจ่าง ผลไม้ และน้ำชาหรือเหล้าอย่างละ 3 ถ้วย กระดาษเงินกระดาษทอง
ไหว้บรรพบุรุษ เตรียมอาหารคาว เนื้อสัตว์สุก บ๊ะจ่าง ผลไม้ และน้ำชาหรือเหล้าอย่างละ 3 ถ้วย (วางตะเกียบตามจำนวนถ้วยเหล้า) กระดาษเงินกระดาษทอง
ไหว้เจ้าที่ เตรียมอาหารคาวหรือข้าวกล่องน่องไก่ บ๊ะจ่าง และน้ำชาหรือเหล้าอย่างละ 3 ถ้วย กระดาษเงินกระดาษทอง
ข้อควรจำสำคัญ บ๊ะจ่างต้อง “นึ่งสุก” ก่อนนำมาไหว้ และใช้จำนวนเลขคู่ ผลไม้ควรใช้จำนวนเลขคี่ เช่น 3 หรือ 5 ผล
เคล็ดลับเสริมดวงวันไหว้บ๊ะจ่าง: “น้ำเที่ยง” ใช้อย่างไร? ผู้เชี่ยวชาญด้านความเชื่อพื้นบ้าน หยางเติงเคอ(楊登嵙) เคยให้สัมภาษณ์ว่า น้ำที่รองเก็บในช่วงเวลา 11.00–13.00 น. ของวันไหว้บ๊ะจ่าง ไม่ว่าจะมาจากน้ำพุ น้ำตก บ่อน้ำ หรือก๊อกน้ำในบ้าน เรียกว่า “น้ำเที่ยง” (午時水) หากนำน้ำนี้ไปตากแดดอย่างน้อย 30 นาที จะยิ่งช่วยดูดซับพลังหยางจากแสงอาทิตย์ ถือเป็นน้ำที่มีพลังมงคลสูง
นอกจากนี้ ยังมี 4 วิธีใช้น้ำเที่ยงเพื่อปัดเป่าสิ่งไม่ดีและเสริมสิริมงคล ดังนี้
1. พรมน้ำในบ้าน เสริมฮวงจุ้ย:ช่วงเวลา 11.00–13.00 น. นำน้ำเที่ยงใส่ชาม ใช้ใบไม้สีเขียว เช่น ใบไทรหรือใบโกฐจุฬาลัมพา จุ่มน้ำแล้วพรมน้ำจากด้านในบ้านออกสู่ประตูหน้า เปรียบเสมือนการกวาดพลังลบและสิ่งไม่ดีออกจากบ้าน พร้อมเสริมโชคลาภให้ผู้อยู่อาศัย
2. ชำระร่างกาย ขจัดเคราะห์:ใช้น้ำเที่ยงแตะเบา ๆ จากศีรษะ ไล่ลงมาถึงลำตัว เปรียบเสมือนการปัดเป่าเคราะห์ร้ายและสิ่งไม่ดีออกจากร่างกาย เพื่อเสริมความเป็นสิริมงคล
3. อาบน้ำเสริมดวงด้วยน้ำหยินหยาง:ผสมน้ำเที่ยง 1 ถ้วยกับใบโกฐจุฬาลัมพาและใบว่านน้ำ เติมน้ำหยินหยางอีก 1 ถ้วย (น้ำหยินคือน้ำดิบหรือน้ำแร่ ส่วนน้ำหยางคือน้ำต้มสุก) แล้วผสมในน้ำอุ่นสำหรับอาบ เชื่อว่าจะช่วยเสริมโชค เปลี่ยนดวง และปัดเป่าสิ่งไม่ดี
4. ทำน้ำเรียกทรัพย์:ช่วงเที่ยงวันของเทศกาล ใส่เหรียญมูลค่ารวม 168 หรือ 268 เหรียญไต้หวันลงในน้ำเที่ยง เติมเกลือเล็กน้อย ต้มให้เดือดแล้วพักให้เย็น จากนั้นนำทั้งน้ำและเหรียญใส่ภาชนะไปวางในตำแหน่งทรัพย์ของบ้านหรือสำนักงาน เช่น มุมทแยงตรงข้ามประตูทางเข้า เพื่อเสริมพลังแห่งความมั่งคั่งตามหลักฮวงจุ้ย