ในอดีตก้างปลาที่เหลือจากการทำอาหารมักถูกทิ้งเป็นขยะ เพราะความต้องการปุ๋ยลดน้อยลง ทีมงาน "FishSays" (年年有鰆) จึงพลิกโฉมความสูญเปล่านี้สู่ "ปลาหยอง" เพื่อส่งเสริมแนวคิดการใช้ประโยชน์จากปลาทุกส่วน (Whole Fish Utilization) ชุบชีวิตก้างปลาที่เคยถูกทิ้งให้กลับมาเป็นอาหารจานอร่อยบนโต๊ะอีกครั้ง

        อูเจียหรง (巫佳容) ผู้ก่อตั้งแบรนด์ FishSays จบด้านการออกแบบภูมิทัศน์และการวางแผนเชิงนิเวศ แต่เมื่อเห็นว่าโลกการทำงานจริงให้ความสำคัญกับต้นทุนและกำไรมากกว่าสิ่งแวดล้อม เธอจึงหันมาทำงานด้านอนุรักษ์กับองค์กรไม่แสวงหาผลกำไรตั้งแต่ยังเรียนอยู่

การทำงานกับ สมาคมอนุรักษ์วาฬและโลมาแห่งไต้หวัน ทำให้เธอพบว่าวาฬและโลมาที่ช่วยเหลือมักกลับมาเกยตื้นซ้ำ จึงตระหนักว่าการแก้ปัญหาขยะทะเลคือสิ่งสำคัญ ต่อมาในปี 2017 เธอเข้าร่วม มูลนิธิพลเมืองทะเลเผิงหู ในตำแหน่งเจ้าหน้าที่เก็บขยะชายหาดและทะเล และเริ่มใช้ชีวิตบนเกาะเผิงหู

หลังสั่งสมประสบการณ์หลายปี เธอก่อตั้ง FishSays ในปี 2020 และจดทะเบียนเป็นกิจการเพื่อสังคมในปี 2021 โดยผสานการอนุรักษ์ทะเลเข้ากับการท่องเที่ยวเชิงเรียนรู้ แบ่งการดำเนินงานเป็นโปรแกรมท่องเที่ยวช่วงฤดูท่องเที่ยว และหลักสูตรให้ความรู้ในโรงเรียนนอกฤดูท่องเที่ยว

หงอวี๋เจิ้ง (洪于正) นักวางแผนกิจกรรมของ FishSays กล่าวว่า แนวคิดหลักคือ "เรียนรู้ทะเลผ่านการกินปลา" เพราะอาหารเป็นจุดเริ่มต้นที่เข้าถึงผู้คนได้ง่าย ช่วยให้เข้าใจว่าปลาที่กินคือปลาอะไร จับมาอย่างไร และตระหนักถึงการเปลี่ยนแปลงของทรัพยากรทางทะเล เพื่อสร้างความใส่ใจต่อการอนุรักษ์ผ่านอาหารในแต่ละมื้อ

FishSays ยังต่อยอดแนวคิดการอนุรักษ์สู่ห้องเรียน โดยอูเจียหรง (巫佳容) ใช้ความเชี่ยวชาญด้านการศึกษาสิ่งแวดล้อมจัดกิจกรรมให้นักเรียนได้เรียนรู้เรื่องปลา ตั้งแต่โครงสร้าง การทำความสะอาด ไปจนถึงการปรุงอาหาร เพื่อสร้างความเข้าใจและความผูกพันกับทรัพยากรทางทะเล

หนึ่งในกิจกรรมที่สร้างความประทับใจคือการชำแหละ "ปลาอึเหม็น" (臭肚魚) แม้เด็กหลายคนจะตกใจกับกลิ่นของเครื่องใน แต่เมื่อปรุงสุกกลับพบว่าอร่อย จนเด็กที่ไม่เคยกินปลาหลายคนกล้าลองชิม เพราะได้ลงมือทำด้วยตัวเอง

อีกกิจกรรมยอดนิยมคือ "การทุบปลาแห้ง" (敲魚乾) ซึ่งทำให้ทีมงานพบว่ามีก้างปลาเหลือทิ้งจำนวนมาก จึงนำมาต่อยอดเป็น "ผงโรยข้าวปลาเผิงหู" (澎魚香鬆) เพื่อลดขยะอาหารและเพิ่มมูลค่าวัตถุดิบ

ช่วงแรกทีมงานประสบปัญหา เพราะโรงงานรับจ้างผลิตยืนกรานให้ใส่ผงชูรส แต่ FishSays ต้องการรักษาความเป็นธรรมชาติของผลิตภัณฑ์ จนได้รับความช่วยเหลือจากมหาวิทยาลัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเผิงหู (NPU) พัฒนาสูตรที่ไม่ใช้ผงชูรส โดยนำผงก้างปลามาปรุงรสด้วยสาหร่าย งา ปลาโอแห้ง น้ำตาล และเกลือ จนได้ผงโรยข้าวที่อร่อย มีแคลเซียมสูง และช่วยใช้ประโยชน์จากทรัพยากรทางทะเลได้อย่างคุ้มค่า

หลังถูกโรงงานหลายแห่งปฏิเสธ ทีมงานใช้เวลากว่า 1 ปีร่วมกับมหาวิทยาลัยพัฒนาสูตร จนสามารถเปลี่ยนก้างปลาที่เคยเป็นขยะให้กลายเป็น "ผงโรยข้าวปลาเผิงหู" ได้สำเร็จ จากนั้นยังต่อยอดเป็น "ไอศกรีมปลาแห้ง" ซึ่งเกิดจากการร่วมมือกับเพื่อนที่เปิดร้านเจลาโต้ จนกลายเป็นเมนูรสชาติทะเลอันเป็นเอกลักษณ์

FishSays ยังให้ความสำคัญกับ "ปลาเบ็ด" (下雜魚) หรือปลาที่ติดอวนโดยไม่ได้ตั้งใจและมีมูลค่าทางการตลาดต่ำ แทนที่จะปล่อยทิ้ง ทีมงานนำมาทำเป็น "ตัวอย่างปลา" (Fish Specimen) เพื่อใช้เป็นสื่อการเรียนรู้ และจัดเวิร์กช็อปให้ผู้เข้าร่วมสร้างของที่ระลึก พร้อมปลูกฝังคุณค่าของทรัพยากรทางทะเลผ่านกิจกรรมเชิงสร้างสรรค์