“Đau bụng kinh” là vấn đề thường gặp hàng tháng của nhiều phụ nữ. Với triệu chứng nhẹ, nhiều người chỉ cần uống nước nóng và ăn sô cô la là có thể cải thiện tình hình. Còn những người bị nặng dù có uống thuốc cũng đau đến mức không thể đi lại được, gây ảnh hưởng đến sinh hoạt. Ngoài biểu hiện đau, ở đằng sau lưng có thể tiềm ẩn một số dấu hiệu cảnh báo về bệnh phụ khoa. Đặc biệt là các vấn đề liên quan đến kỳ kinh nguyệt chiếm khoảng 10-15%. Vì vậy, việc đánh giá tình trạng của bản thân là vô cùng quan trọng.

Đau bụng kinh có những loại nào?

Đau bụng kinh có thể phân thành 2 loại bao gồm “đau bụng kinh nguyên phát” và “đau bụng kinh thứ phát”.

Đau bụng kinh nguyên phát thường xảy ra ở lứa tuổi vị thành niên từ 10 đến 20 tuổi. Các triệu chứng bao gồm các cơn co thắt và đau trong kỳ kinh nguyệt. Cơn đau chủ yếu ở vùng trên xương mu và đôi khi có thể lan xuống háng, đùi hoặc tầng sinh môn. Cơn đau kéo dài không quá 3 ngày. Trong trường hợp nghiêm trọng, nó cũng có thể kèm theo các triệu chứng như tiêu chảy, khó chịu buồn nôn và uể oải.

Đau bụng kinh thứ phát thì phần lớn xảy ra ở phụ nữ trung niên hoặc phụ nữ đã từng sinh con mà không có tiền sử đau bụng kinh. Nguyên nhân chủ yếu là do các bệnh lý về hệ thống sinh sản trong khoang chậu, chẳng hạn như u xơ tử cung hoặc lạc nội mạc tử cung. Cơn đau không ở một vị trí cố định và có thể gần đến cuối kỳ kinh mới giảm đau.

Làm sao để giảm đau bụng kinh?

Cách phổ biến nhất để giảm “đau bụng kinh nguyên phát” là dùng thuốc giảm đau. Cũng có thể cải thiện tình trạng đau bụng kinh bằng cách nghỉ ngơi tại giường, chườm nóng và mát xa, chế độ ăn uống hợp lý hoặc tập thể dục vừa phải. Sô cô la đen với hàm lượng ca cao hơn 70% rất giàu magie, có tác dụng thư giãn cơ bắp. Polyphenol trong đường và ca cao cũng có thể thúc đẩy tiết endorphin và serotonin trong não, mang lại tâm trạng dễ chịu hơn. Do đó, khi bị đau bụng kinh, bạn có thể thưởng thức một ít sô cô la đen với sữa ấm. Các thành phần trong sô cô la đen giúp thư giãn thần kinh và ổn định cảm xúc, giúp giảm đau hiệu quả hơn.

Với những phụ nữ “đau bụng kinh thứ phát” thường gặp khó khăn khi sử dụng thuốc giảm đau, khuyến nghị nên tìm kiếm sự hỗ trợ từ các chuyên gia y tế để xác định nguyên nhân.

Các loại thuốc giảm đau?

Sở Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm cho biết, những loại thuốc giảm đau mà người dân hay dùng được chia thành hai loại đó là thuốc giảm đau đơn thuần acetaminophen và thuốc kháng viêm không steroid (NSAID).

Các loại thuốc giảm đau chứa acetaminophen thường thấy như Panadol, Tylenol và Panadol, thích hợp cho các cơn đau bụng kinh thứ phát, đau đầu hoặc đau cơ và xương. Chúng tác động trực tiếp lên hệ thần kinh trung ương ở não để ngăn chặn sự dẫn truyền cơn đau và có tác dụng giảm đau và hạ sốt. Thuốc kháng viêm không steroid (NSAID) có thể được sử dụng cho các cơn đau bụng kinh nguyên phát và có chức năng giảm đau và kháng viêm. Ví dụ về NSAID bao gồm ibuprofen và axit mefenamic.

Sở quản lý Thực phẩm và Dược phẩm bổ sung, thông tin trên mạng cho rằng sử dụng thuốc giảm đau sẽ dẫn đến tình trạng kinh nguyệt ngược dòng là không chính xác. Có nhiều nguyên nhân và nhiều loại đau bụng kinh, bệnh nhân nên tham khảo ý kiến ​​bác sĩ để xác định nguyên nhân trước khi dùng bất kỳ loại thuốc nào.

Đau bụng kinh và tiêu chảy?

Chủ nhiệm Trung tâm phụ sản Đài Bắc, bác sĩ Lý Di Huyên cho biết, “tiêu chảy trong kỳ kinh nguyệt” có thể là một trong những dấu hiệu của bệnh lạc nội mạc tử cung. Lạc nội mạc tử cung là tình trạng nội mạc tử cung phát triển bên ngoài tử cung và lan sang những nơi khác. Một số nội mạc tử cung có thể phát triển vào ruột và ảnh hưởng đến nhu động ruột. Một số bệnh nhân khó phát hiện bằng siêu âm.

Bác sĩ cho biết thêm, “tiêu chảy trong kỳ kinh nguyệt” không chỉ ảnh hưởng tới chất lượng cuộc sống, mà còn có thể là dấu hiệu cảnh báo khó thụ thai. Điều này có nghĩa là chức năng tiêu hóa đang gặp vấn đề, dẫn đến hấp thụ dinh dưỡng kém và khả năng làm tổ của phôi thai thấp hơn. Những tình trạng tương tự đang ngày càng phổ biến ở phụ nữ trẻ trong độ tuổi 20, và có liên quan đến lối sống như làm việc trong môi trường áp lực cao trong thời gian dài, làm việc và nghỉ ngơi không đều đặn, và thức khuya quá mức.

Làm sao để nhận biết tình trạng kinh nguyệt bất thường?

Bác sĩ Điền Triều Dương, bác sĩ sản khoa phụ sản tại Bệnh viện Đa khoa Quân đội Hoa Liên cho biết, các vấn đề liên quan đến kinh nguyệt chiếm khoảng 10 đến 15% các bệnh phụ khoa. Một số bệnh thậm chí còn biểu hiện sớm bằng các triệu chứng kinh nguyệt không đều, có thể nhận biết qua các yếu tố như lượng kinh ít hoặc nhiều, chu kỳ kinh nguyệt không đều và đau bụng kinh. Tuy nhiên, trước tuổi 20, nội tiết tố của phụ nữ chưa ổn định, nên việc kinh nguyệt không đều thỉnh thoảng là bình thường. Nếu phụ nữ trên 30 tuổi thường xuyên gặp phải những vấn đề này, nên đi khám bác sĩ để sinh thiết nội mạc tử cung nhằm loại trừ khả năng tăng sinh bất thường hoặc thậm chí là khối u ác tính.

Bộ Y tế và Phúc lợi cung cấp cho phụ nữ từ 25 đến 29 tuổi xét nghiệm phết tế bào cổ tử cung 3 năm một lần và cho phụ nữ từ 30 tuổi trở lên xét nghiệm phết tế bào cổ tử cung hàng năm, đồng thời khuyến cáo phụ nữ từ 25 tuổi trở lên nên xét nghiệm phết tế bào cổ tử cung ít nhất 3 năm một lần. Bộ Y tế và Phúc lợi cũng cung cấp cho phụ nữ từ 35, 45 và 65 tuổi xét nghiệm HPV 1 năm một lần.

Đông y cải thiện tình trạng khó chịu trong kỳ kinh nguyệt như thế nào?

Các bác sĩ đông y khuyến nghị, nên hạn chế ăn đồ lạnh hoặc kem trong kỳ kinh nguyệt. Đau bụng kinh là dấu hiệu của sự ứ trệ khí huyết trong cơ thể, và có thể cải thiện bằng cách ăn các loại thực phẩm như khoai mỡ, củ sen và gạo nếp. Đối với chứng ứ máu, tình trạng này dễ xảy ra ở những người có quá trình trao đổi chất chậm và ít vận động. Nên bổ sung các thực phẩm giúp thúc đẩy lưu thông máu như đậu đỏ hoặc các loại thảo dược như hoa rum (hồng hoa), đan sâm, đương quy.

Ngoài việc cải thiện chứng đau bụng kinh bằng thực phẩm, các bác sĩ đông y cho biết thêm, nữ giới hay có thói quen vào mùa hè để tóc khô tự nhiên sau khi tắm gội, dẫn đến ẩm ướt và âm khí xâm nhập. Các bác sĩ khuyên rằng, da đầu ít nhất nên được lau khô hoàn toàn để cải thiện lưu thông máu và giảm nguy cơ đau bụng kinh. Xoa bóp huyệt đạo cũng có thể làm giảm khó chịu trong kỳ kinh nguyệt. Huyệt “Tam âm giao” nằm ở mặt trong của xương chày, cách mắt cá chân trtong khoảng bốn ngón tay. Nên xoa bóp huyệt này 3 phút mỗi lần, 3 lần một ngày để ngăn ngừa và giảm đau bụng kinh, cũng như giảm phù nề ở phần dưới cơ thể và điều hòa chức năng nội tiết.

Thu Trang