Dự án “Chân dung nước Mỹ” (American Portrait) do Viện Nghiên cứu Âu – Mỹ thuộc Viện Hàn lâm khoa học Trung ương Đài Loan (SINICA) thực hiện đã tiến hành một cuộc khảo sát vào tháng 1 năm nay. Với câu hỏi cơ bản của khảo sát, “Nếu Trung Quốc tấn công Đài Loan, bạn có sẵn sàng kháng cự bằng mọi giá không?”
Kết quả khảo sát mới nhất cho thấy, nếu Trung Quốc tấn công Đài Loan và Mỹ không đưa quân hỗ trợ, vẫn có gần 60% người được hỏi cho biết sẵn sàng kháng cự bằng mọi giá.
Về việc có ủng hộ chính phủ tăng chi tiêu quốc phòng lên mức 3% GDP hay không, khảo sát cho thấy 53,5% người được hỏi đồng ý. Ngoài ra, 69,5% người được hỏi cho biết ủng hộ việc mua vũ khí từ Mỹ.
Một trong các học giả tham gia dự án, Phó giáo sư khoa Xã hội học của Đại học Đông Ngô bà Phan Hân Hân, hôm nay trong cuộc họp báo trực tuyến với Trung tâm nghiên cứu chiến lược quốc tế (Center for Strategic and International Studies, CSIS) cho biết rằng, các cuộc khảo sát do các tổ chức học thuật hay viện nghiên cứu chính sách của chính phủ thực hiện đều cho thấy xu hướng khá nhất quán, đa số người dân Đài Loan sẵn sàng chống lại kẻ thù bên ngoài và bảo vệ Đài Loan.
Bà Phan Hân Hân cho biết, tỷ lệ người sẵn sàng kháng cự bằng mọi giá nhìn chung khá cao, chủ yếu được những người ủng hộ Đảng Dân Tiến. Khi đưa vào các kịch bản “chiến lược mơ hồ ” và “chiến lược rõ ràng” (liên quan đến việc Mỹ có can thiệp quân sự hay không), những người ủng hộ Đảng Dân Tiến vẫn giữ nguyên ý chí bảo vệ Đài Loan, bất kể Mỹ có giúp hay không.
Ngược lại, bà cho biết những người ủng hộ Đảng Quốc Dân và Đảng Dân Chúng rất nhạy cảm với sự thay đổi của bối cảnh. Khi Mỹ không đưa quân hỗ trợ, ý chí kháng cự của họ giảm xuống.
Hơn một nửa ủng hộ tăng ngân sách quốc phòng, gần 70% ủng hộ mua vũ khí từ Mỹ. Cuộc khảo sát cũng hỏi người dân có đồng ý việc chính phủ nâng ngân sách quốc phòng lên mức 3% GDP hay không. Kết quả cho thấy 27,6% “rất đồng ý”; 25,9% “khá đồng ý”, tổng cộng 53,5% bày tỏ ủng hộ. Trong khi đó 16,9% “rất không đồng ý”; 14,2% “không mấy đồng ý”, tổng cộng 31,1% phản đối, và 15,3% không bày tỏ ý kiến.
Về việc Đài Loan có nên mua vũ khí từ Mỹ hay không, khảo sát cho thấy, 69,5% ủng hộ (trong đó 39,5% rất ủng hộ, 30,0% khá ủng hộ); 24,7% không ủng hộ (13,1% rất không ủng hộ, 11,6% không mấy ủng hộ); 5,8% không bày tỏ ý kiến.
Xét theo lập trường đảng phái, bà Phan Hân Hân cho biết gần như toàn bộ những người ủng hộ Đảng Dân Tiến đều ủng hộ mua vũ khí của Mỹ, trong khi khoảng hai phần ba người ủng hộ Đảng Dân Chúng Đài Loan và chưa đến một nửa người ủng hộ Đảng Quốc Dân tỏ ý ủng hộ.
Điều này khiến vấn đề mua vũ khí từ Mỹ tại Đài Loan rơi vào thế bế tắc, mặc dù đảng cầm quyền là Đảng Dân Tiến tích cực thúc đẩy, nhưng Đảng Quốc Dân và Đảng Dân Chúng Đài Loan cộng lại đang nắm đa số ghế trong cơ quan lập pháp.