Quy định mới về xuất nhập cảnh của Trung Quốc sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 15/9. Ngày 14/9, Hiệp hội Giao lưu Tinh hoa châu Á - Thái Bình Dương Trung Hoa tổ chức tọa đàm phân tích những rủi ro và tác động liên quan. Các chuyên gia cho rằng, quy định mới sẽ làm gia tăng đáng kể rủi ro đối với người Đài Loan khi xuất nhập cảnh Trung Quốc, trong đó điện thoại và máy tính cá nhân cũng có thể bị kiểm tra. Phó Chủ nhiệm Ủy ban Trung Hoa Lục Địa Thẩm Hữu Trung cũng cho biết, trường hợp người dân Đài Loan sang Trung Quốc rồi mất liên lạc gần đây tăng bất thường, sau khi quy định mới có hiệu lực, tình trạng “vào được nhưng không ra được” có thể tiếp tục gia tăng.

Ngày 31/7, Trung Quốc công bố “Quy định về quản lý xuất cảnh, nhập cảnh của Quốc vụ viện”, dự kiến chính thức thực thi từ ngày 15/9. Quy định mới có ba thay đổi lớn về thẩm quyền hành chính và cách thức thực thi, gồm mở rộng phạm vi hạn chế xuất cảnh, trao quyền áp dụng biện pháp kiểm soát biên giới bí mật, và cho phép kiểm tra thiết bị điện tử cùng dữ liệu số.

Mặc dù Bắc Kinh tuyên bố quy định mới này là nhằm bảo vệ an ninh quốc gia và tăng cường kiểm soát biên giới, đồng thời khẳng định “những người giao lưu bình thường không cần lo lắng”, nhưng định nghĩa mơ hồ của các luật liên quan và mức độ tự do hành chính cao được trao cho các nhân viên thực thi pháp luật, có thể dẫn đến gia tăng rủi ro an ninh cho công dân Đài Loan khi đến Trung Quốc.

Tại tọa đàm với chủ đề “Vào được, ra được không? Rủi ro và tác động của quy định mới về nhập cảnh Trung Quốc” tổ chức tại Đài Bắc sáng 14/9, Chủ tịch Hiệp hội Giao lưu Tinh hoa châu Á - Thái Bình Dương Trung Hoa Vương Trí Thịnh cho biết, phạm vi kiểm soát của quy định mới được mở rộng sang các lĩnh vực như công nghiệp, an ninh công nghệ và kiểm soát xuất khẩu. Vì vậy, những người làm việc trong ngành công nghệ hoặc doanh nhân Đài Loan tại Trung Quốc có thể trở thành đối tượng bị chú ý nếu nắm giữ những thông tin kỹ thuật liên quan.

Ông Vương Trí Thịnh cũng chỉ ra rằng, việc “thiết bị điện tử và dữ liệu số” được đưa vào nội dung kiểm tra xuất nhập cảnh đồng nghĩa với việc điện thoại, máy tính hoặc dữ liệu trên mạng xã hội của người dân có thể bị kiểm tra nếu phía Trung Quốc cho rằng có dấu hiệu đáng ngờ.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Trung Hoa Lục Địa Thẩm Hữu Trung cho biết, số người sang Trung Quốc rồi mất liên lạc hiện đang tăng bất thường. Chính phủ Đài Loan đã đưa ra cảnh báo đối với 5 nhóm đối tượng gồm người làm việc trong ngành công nghệ, công chức, nhân viên tôn giáo, cán bộ quản lý doanh nghiệp Đài Loan tại Trung Quốc và những người từng đưa ra các phát biểu chính trị cụ thể. Ông nói: Chúng tôi tin rằng, quy định quản lý xuất nhập cảnh mới này trong tương lai có thể mang lại thêm nhiều rủi ro cho người dân, có thể dẫn đến việc bị kiểm tra khi xuất nhập cảnh, thậm chí có khả năng xảy ra tình trạng “vào được nhưng không ra được”, hoặc muốn nhập cảnh nhưng lại không thể. Những trường hợp như vậy có thể sẽ gia tăng.

Lệ Phương